2022 A/L Physics Past Paper · Question 01 (Sinhala Medium)

Answer: (4) බලය, විභව ශක්තිය

ප්‍රශ්නය අසන්නේ කුමක්ද

සෙවිය යුත්තේ: පළමුවැන්න දෛශික රාශියක් ද, දෙවැන්න අදිශ රාශියක් ද වන යුගලයයි.

සෑම අකුරක්ම කුමක් දැක්වේ ද:

$m$ ($\text{kg}$): ස්කන්ධය.

$\vec{v}$ ($\text{m s}^{-1}$): ප්‍රවේගය.

$v$ ($\text{m s}^{-1}$): වේගය.

$P$ ($\text{W}$): ක්ෂමතාව.

$W$ ($\text{J}$): කාර්යය.

$s$ ($\text{m}$): දුර.

$\vec{F}$ ($\text{N}$): බලය.

$E_p$ ($\text{J}$): විභව ශක්තිය.

$\vec{p}$ ($\text{kg m s}^{-1}$): ගම්‍යතාව.

$\vec{\tau}$ ($\text{N m}$): ව්‍යාවර්තය.

අදාළ න්‍යාය

අදිශ රාශියක්‌ සම්පූර්ණයෙන්‌ ම සුවිශේෂ වන්නේ විශාලත්වයෙනි.

ස්කන්ධය, කාලය, දුර, පීඩනය, ශක්තිය, ඝනත්වය, වේගය, වර්ගඵලය, පරිමාව, කාර්යය, ජවය

දෛශික රාශියකට විශාලත්වයක්‌ හා දිශාවක්‌ ඇති අතර, ඒවා දෛශික ආකලන නියම පිළිපදී.

විස්ථාපනය, ත්වරණය, ආවේගය, ඝූර්ණය, ගම්‍යතාව, චුම්බක ස්‍රාව ඝනත්වය, ප්‍රවේගය, බලය, විද්‍යුත්‌ ක්‍ෂේත්‍ර තීව්‍රතාව, ගුරුත්වජ ක්‍ෂේත්‍ර තීව්‍රතා, බර

විකල්ප පරීක්ෂා කිරීම

උදාහරණයක් ලෙස, බස් රථ ගමනක් සිතන්න.

බසය කොපමණ දුරක් ගියා දැයි කියන්න. දුර $s$ යනු එක් ප්‍රමාණයක් පමණි. දිශාවක් අවශ්‍ය නැත. එය අදිශ රාශියකි.

බසය ගමන් කරන ආකාරය කියන්න. ප්‍රවේගය $\vec{v}$ ට දිශාවක් ද අවශ්‍ය ය. උතුරට හෝ දකුණට හෝ වගේ. එය දෛශික රාශියකි.

දැන් උස රාක්කයක ඇති බෑගයක් සිතන්න. එහි විභව ශක්තිය $E_p$ යනු ශක්තියේ ප්‍රමාණයක් පමණි. එය අදිශ රාශියකි.

අතින් ඒ බෑගය තල්ලු කරන්න. බලය $\vec{F}$ එක් පැත්තකට තල්ලු කරයි. එයට දිශාවක් ඇත. එය දෛශික රාශියකි.

වචනවලින්: අදිශ රාශියකට ඇත්තේ විශාලත්වය පමණි. දෛශික රාශියකට විශාලත්වයත් දිශාවත් ඇත.

එබැවින් $\vec{F}$, $\vec{v}$ දෛශික රාශි ය. $s$, $E_p$ අදිශ රාශි ය.

ලැයිස්තු දෙකක් ඇත.

අදිශ රාශි: ස්කන්ධය, කාලය, දුර, පීඩනය, ශක්තිය, ඝනත්වය, වේගය, වර්ගඵලය, පරිමාව, කාර්යය, ජවය (ක්ෂමතාව).

දෛශික රාශි: විස්ථාපනය, ත්වරණය, ආවේගය, ඝූර්ණය, ගම්‍යතාව, ප්‍රවේගය, බලය, බර ආදිය.

දැන් සෑම යුගලයක්ම ලැයිස්තු සමඟ සසඳන්න, පළමුවැන්න සහ පසුව දෙවැන්න.

(1) ස්කන්ධය අදිශ ය, ප්‍රවේගය දෛශික ය.

(2) ක්ෂමතාව අදිශ ය, වේගය අදිශ ය.

(3) කාර්යය අදිශ ය, දුර අදිශ ය.

(4) බලය දෛශික ය, විභව ශක්තිය අදිශ ය.

(5) ගම්‍යතාව දෛශික ය, ව්‍යාවර්තය දෛශික ය.

පළමුවැන්න දෛශික ද, දෙවැන්න අදිශ ද වන්නේ (4) යුගලය පමණි.

අනෙක් විකල්ප වැරදි වන්නේ ඇයි

ස්කන්ධය අදිශ රාශියකි, ප්‍රවේගය දෛශික රාශියකි. මේ යුගලය මාරු වී ඇත.

ක්ෂමතාවත් වේගයත් අදිශ රාශි ය. මේ යුගලයේ දෛශික රාශියක් නැත.

කාර්යයත් දුරත් අදිශ රාශි ය. මේ යුගලයේ දෛශික රාශියක් නැත.

ගම්‍යතාවටත් ව්‍යාවර්තයටත් දිශාවක් ඇත. දෙකම දෛශික රාශි ය. මෙහි අදිශ රාශියක් නැත.

නිගමනය

බලය දෛශික රාශියකි. ශක්තිය අදිශ රාශියකි.

පිළිතුර (4) යි.

සෑම රාශියක් ගැනම එක් ප්‍රශ්නයක් අසන්න: එයට දිශාවක් අවශ්‍ය ද?

අවශ්‍ය නම් දෛශික රාශියකි. අවශ්‍ය නැත්නම් අදිශ රාශියකි.

ඉන්පසු යුගලය පළමුවැන්න, දෙවැන්න යන පිළිවෙළින් කියවන්න.

විභාග ඉඟිය