2019 A/L Physics Past Paper · Question 32 (Sinhala Medium)

ප්‍රකාශ විද්‍යුත් ආචරණය: උපරිම තරංග ආයාමය

කක්ෂගත චන්ද්‍රිකාවක කොටසක් කාර්ය ශ්‍රිතය 5 eV5\ \text{eV} වන ලෝහයකින් ආලේප කර ඇත. ප්ලාන්ක් නියතය 4.1×10−15 eV s4.1 \times 10^{-15}\ \text{eV s} සහ ආලෝකයේ වේගය 3×108 m s−13 \times 10^8\ \text{m s}^{-1} වේ. ආලේපිත ලෝහයෙන් ඉලෙක්ට්‍රෝනයක් මුක්ත කිරීම සඳහා, පතනය වන සූර්යාලෝකයට තිබිය හැකි දීර්ඝතම තරංග ආයාමය කුමක් ද?

  1. (1) 12.3 nm
  2. (2) 246 nm
  3. (3) 683 nm
  4. (4) 800 nm
  5. (5) 1230 nm
Answer and explanation

Answer: (2) 246 nm

දී ඇති තොරතුරු

අප දන්නා දේ:

කාර්ය ශ්‍රිතය φ=5\varphi = 5 eV.

h=4.1×10−15h = 4.1 \times 10^{-15} eV s.

c=3×108 m s−1c = 3 \times 10^8\ \text{m s}^{-1}.

ප්‍රශ්නය අසන්නේ කුමක්ද

සෙවිය යුත්තේ:

ඉලෙක්ට්‍රෝනයක් මුක්ත කළ හැකි දීර්ඝතම තරංග ආයාමය λmax\lambda_{max}.

මෙම තරංග ආයාමයේ දී ෆෝටෝනයට ඇත්තේ ප්‍රමාණවත් ශක්තිය පමණි.

අදාළ න්‍යාය

මෙහි h යනු ප්ලාන්ක් නියතය ද f යනු ෆෝටෝනයේ සංඛ්‍යාතය ද වේ.

ආලෝකය ෆෝටෝන ලෙස පැමිණේ.

එක් ෆෝටෝනයක ශක්තිය:

E=hf=hcλE = hf = \dfrac{hc}{\lambda}

එක් ෆෝටෝනයක් තම සම්පූර්ණ ශක්තිය එක් ඉලෙක්ට්‍රෝනයකට දෙයි.

පිටතට යාමට ඉලෙක්ට්‍රෝනයට අවම වශයෙන් කාර්ය ශ්‍රිතය φ\varphi අවශ්‍ය ය.

දිගු තරංගයක් අඩු ශක්තියක් දෙයි.

එබැවින් දීර්ඝතම තරංගය E=φE = \varphi වන තරංගය ය.

ලෝහ පෘෂ්ඨයෙන් ඉලෙක්ට්‍රෝනයක් නිදහස් වීම සඳහා අවශ්‍ය ශක්තිය ඒ ලෝහයේ කාර්ය ශ්‍රිතය (work function) නමින් හැඳින්වෙයි.

අවශ්‍ය සමීකරණ

E=hf=hcλE = hf = \frac{hc}{\lambda}

hcλmax=φ⇒λmax=hcφ\frac{hc}{\lambda_{max}} = \varphi \Rightarrow \lambda_{max} = \frac{hc}{\varphi}

මෙම ප්‍රශ්නයට යෙදීම

ඒකක:

hh eV s වලින් ද φ\varphi eV වලින් ද දී ඇත.

eV කැපී යයි. එබැවින් λ\lambda මීටරවලින් ලැබේ.

eV ජූල් බවට හැරවීම අවශ්‍ය නැත.

තර්කය / ගණනය

λmax=4.1×10−15×3×1085\lambda_{max} = \frac{4.1 \times 10^{-15} \times 3 \times 10^8}{5}

λmax=1.23×10−65\lambda_{max} = \frac{1.23 \times 10^{-6}}{5}

246246

λmax=2.46×10−7 m\lambda_{max} = 2.46 \times 10^{-7}\ \text{m}

2.46×10−72.46 \times 10^{-7} m යනු 246 nm ය.

මෙය වරණය (2) යි.

පරීක්ෂා කිරීම

h∗c/phih * c / phi

පිළිතුර ගැළපේ ද?

246 nm යනු පාරජම්බුල ආලෝකයයි.

දෘශ්‍ය ආලෝකය 400 nm සිට 700 nm දක්වා ය. එය දිග වැඩි ය.

එබැවින් සූර්යාලෝකයේ පාරජම්බුල කොටසට පමණක් මෙම ලෝහයෙන් ඉලෙක්ට්‍රෝන මුක්ත කළ හැක.

නිගමනය

λmax=246 nm\lambda_{max} = 246\ \text{nm}

λmax=hcφ=1.23×10−65=246 nm\lambda_{max} = \dfrac{hc}{\varphi} = \dfrac{1.23 \times 10^{-6}}{5} = 246\ \text{nm}

එබැවින් පිළිතුර වරණය (2) යි.

hc≈1240hc \approx 1240 eV nm බව මතක තබා ගත හොත්:

λ (nm)=1240E (eV)\lambda\,(\text{nm}) = \dfrac{1240}{E\,(\text{eV})}

මෙහි hchc යනු 12301230 eV nm ය.

විභාග ඉඟිය

தமிழ் · English