2021 A/L Physics Past Paper · Question 16 (Sinhala Medium)
ද්රව ධාරාවක් බිත්තිය මත ඇති කරන බලය
හරස්කඩ වර්ගඵලය වූ තිරස් බටයක් තුළින් වේගයෙන් ගලා යන්නා වූ ඝනත්වය වන ද්රවයක් සිරස් බිත්තියකට ලම්බකව ගැටී, පොලා පැනීමකින් තොරව බිත්තිය දිගේ පහළට ගලා යයි. ද්රවය මගින් බිත්තිය මත ඇති කරනු ලබන බලය වන්නේ,
Answer and explanation
Answer: (2)
ප්රශ්නය අසන්නේ කුමක්ද
සෙවිය යුත්තේ: ද්රවය බිත්තිය මත ඇති කරන බලය ය.
පිළිතුර , සහ ඇසුරෙන් ලැබෙන ප්රකාශනයකි.
අදාළ න්යාය
වස්තුවක ගම්යතාව වෙනස් වීමේ ශීඝ්රතාව එය මත යෙදෙන අසංතුලිත බලයට සමානුපාතික වේ.
චලනය වන වස්තුවක ස්කන්ධයෙහිත් ප්රවේගයෙහිත් ගුණිතය එහි ගම්යතාවයි.
අවශ්ය සමීකරණ
තර්කය / ගණනය
සංකේත:
යනු ද්රවයේ ඝනත්වයයි.
යනු බටයේ හරස්කඩ වර්ගඵලයයි.
යනු බිත්තියට ගැටෙන්නට පෙර ද්රවයේ වේගයයි.
යනු බිත්තිය මත බලයයි.
කාලයක දී ද්රවයේ දිගක් බිත්තියට පැමිණේ.
එහි ස්කන්ධය:
එය වේගයෙන් පැමිණ, ඉන්පසු බිත්තිය දෙසට ප්රවේගයක් නැතිව බිත්තිය දිගේ ගලා යයි.
එබැවින් එය නැති කර ගන්නා ගම්යතාව:
බලය යනු කාලයක දී නැති වන ගම්යතාවයි:
විකල්ප පරීක්ෂා කිරීම
ප්රතිඵලය ය. එය (2) විකල්පයයි.
(4) සහ (5) හි ඇති නිසා ඒවා බල නොවේ.
(1) සහ (3) හි ප්රවේග වෙනස වැරදි ය.
පරීක්ෂා කිරීම
මාන පරීක්ෂාව:
මෙය බලයක මානයයි. එය ගැළපේ.
සීමාකාරී අවස්ථාව. නම් ද්රවයක් නොපැමිණේ. .
තවද වේගයේ වර්ගයත් සමඟ වැඩි වේ. වේගවත් ධාරාවක් වඩා තදින් තල්ලු කරයි.
නිගමනය
ඒකක ස්කන්ධයකට ගම්යතාව නැති වේ. කාලයක දී බිත්තියට පැමිණෙන ස්කන්ධය ය.
එබැවින් . පිළිතුර (2) යි.
බිත්තියේ වදින ද්රව ධාරාවක් නතර වන විට, බලය = කාලයකට ස්කන්ධය × ප්රවේග වෙනස.
කාලයකට ස්කන්ධය යනු ඝනත්වය × වර්ගඵලය × වේගය ය.
විභාග ඉඟිය